Küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisinin mükellefi

EK MADDE 7- (Ek:28/7/2024-7524/43 md.) (1) Küresel asgari t amamlayıcı kurumlar vergisi, gelirin dahil edilmesi esası ve yetersiz vergilendirilmiş ödemeler esasına göre belirlenir. (2) Gelirin dahil edilmesi esası kapsamın da küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisinin mükellefi, bu Kısmın ek 1 inci maddesi kapsamındaki çok uluslu işletme gruplarına bağlı ve diğer ülkelerde yerleşik olan işletmelerin; Türkiye’de yerleşik nihai ana işletmesi, ara ana işletmesi veya kısmen sahip olunan ana işletmesidir. (3) İkinci fıkra kapsamında sayılanlar arasında verginin mükell efi aşağıdaki şekilde belirlenir: a) Nihai ana işletmesi Türkiye ’de, ara ana iş letmesi Türkiye’de veya başka ülkelerde yerleşik bağlı işletmelerd e verginin mükell efi Türkiy e’de yerleşik nihai ana işletmedir. Kısmen sahip olunan ana işletmesi Türkiye’de yer leşik olmakla birlikte nihai ana işletmesi veya ara ana işletmes i Türkiye’de ve ya başka ülkelerde yerleşik olan bağlı işletmelerde gelirin dahil edilmesi esası ka psamında Türkiye’de yerleşik kısmen sahip olunan ana işletme de verginin mükellefidir. b) Kısm en sahip olunan ana işletmesi Türkiye’de bulunmakla birlikte söz konusu işletmeye tamamen sahip başka ülkelerde yerleşik kısmen sahip olunan ana işletmenin bulunması ve bu ülkelerde nitelikli gelirin dahil edilmesi esası kapsamında küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisinin uygulanmaması durumunda gelirin dahil edi lmesi esasına göre verginin mükellefi Türkiye’de yerleşik kısmen sahip olunan ana işletmedir. c) Ara ana işletmesi Türkiye’de yerleşik olup nihai ana işletmesinin veya kısmen sahip olunan ana işletmesinin bulunduğu ülkeler tarafından ilgili ülke mevzuatı u yarınca nitelik li gelirin dahil edilmesi esası kapsamında küresel asgari tamamlay ıcı kurumlar verg isinin uygulanmadığı durumlarda, gelirin dahil edilmesi esası kapsamında verginin mükellefi Türkiye’de yerleşik ara ana işletmedir. Şu kadar ki, ara ana işlet mesi Türkiye’de bulunmakla birlikte söz konusu işletmede kontrol gücüne sahip baş ka ülkelerde yerl eşik ara a na işletmelerin bulunması ve bu ülkelerde nitelikli gelirin dahil edilmesi esası kap samında küresel asgari kurumlar vergisinin uygulanması durumunda bu bent hükümleri uygulanmaz. (4) İkinci ve üçüncü fıkralar kapsamında sayılan m ükellefler, mülki yet payına sahip olunan bağlı işletmedeki dahil olma oranıyla sınırlı olmak üzere verginin öde nmesinden sorumludurlar. Dahil olma oranı, bir bağlı işletmenin bir hesap dönem indeki işletme bazlı kazancından ana işletme dışındaki üçüncü kişi lere atfedilen kı smın çıkar ılması suretiyle bulunan tutarın, bu bağlı işletmenin işletme bazlı kazancına bölünm esi suretiyle elde edilen orandır. Mülkiyet payına sahip olunan bağlı işletmenin şeffaf bir işletme olması durumunda, aynı gruba bağlı işletmeler in dışındaki kişi lere atfed ilen kazanç tutarları bağlı işletmenin işletme bazlı kazancının tespitinde dikkate a lınmaz. Şu kadar ki, üçüncü fıkra kapsamındaki mükellefler taraf ından gelirin dahil edilmesi esasına göre hesaplanan vergi, nitelikli gelirin dahil edilmesi esası kapsamında küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisini uygulayan bir ülkede yerleşik ara ana işletme veya kısmen sahip olunan ana işletme aracılığıyla doğa n vergi yükümlülüğü tutarı kadar azaltılır. (5) Yetersiz vergilendirilen ödemeler esası kapsamında küresel a sgari tamamlayıcı kurumlar vergisinin mükellefi; nihai ana işletmesi, ara ana işletmesi veya kısmen sahip olunan ana işletmesi Türkiye’de yerleşik o lmayan ve ilgil i mevzuatı uyarınca nitelikli gelirin dahil edilmesi esasına göre küresel asgari ta mamlayıcı kurumlar vergisinin uygulanmadığı veya kısmen uygulandığı çok uluslu işletme gruplar ına bağlı Türkiye’de yerleşik, yatırım işletmeleri hariç, bağlı işletmelerdir. (6) Beşinci fıkra kapsamında belirtilen mükellefler, yetersiz verg ilendirilen ödemeler esası kapsamında, bu verginin yetersiz vergilendirilen ödemeler esası yüzdesine göre hesaplanan kısmını ödemekle sorumludurlar. (7) Yetersiz vergilendiril en ödemeler esa sı kapsamında hesaplanan vergi, çok uluslu işletme grubuna bağlı i şletmeler için hesaplanan küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi toplamına eşittir. Gelirin dahil edilmesi esası kapsamında çok uluslu işletme gruplarına bağlı işletmeler nezdinde vergi hesaplanması durumunda, yetersiz vergilendirilen ödemeler esasına göre hesaplanan vergi, küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi ile gelirin dahil edilmesi esası kapsamında alınan verginin farkına eşit olur. (8) Yetersiz vergilendirilen ödemeler esası yüzdesi; Türkiye’de yerleşik bağlı işletmelerin toplam işçi sayıs ının, nitelikli y etersiz ve rgilendirilen ödemeler esasının uygulandığı tüm ülkelerdeki yerleşik bağlı işletmele rin toplam işçi sayısına bölünmesiyle bulunan tutarın %50’si ile Türkiye’de yerleşik bağlı işletmelerin toplam maddi duran varlık değerinin, nite likli yetersiz ve rgilendirilen ödemeler esasının uygulandığı tüm ülkelerdeki yerleşik bağlı işletmelerin toplam maddi duran varlık değerine bölünmesiyle bulunan tutarın %50’sinin toplamıdır. Yetersiz vergilendirilen ödemeler esası yüzdesinin hesabında; yat ırım işletmeleri ve şeffaf işletmelerin toplam işçi sayısı ve bunların toplam maddi duran varlık değeri dikkate alınmaz. İlgili hesap döneminde bu fıkra kapsamında tahsis edil en verginin nitelikli yetersiz vergilendirilen ödemeler esasının uygulandığı bir ülkede tahakkuk ettirilmemesi (tüm ülkelerde tahakkuk ettirilmemesi durumu hariç) durumunda, hesaplanması gereken vergi tahakkuk ettirilinceye kadar, söz konusu ülke sonraki h esap dönemlerinde bu fıkra kapsamındaki verginin tahsisatına ilişkin hesaplamalarda dikkate alınmaz.