255 SERİ NO'LU TAHSİLAT GENEL TEBLİĞİ(*)

Bazı mahallerden alınan yazılarda vadesinde ödenmeyen tevziat bedellerine 6183 sayılı kanun hükümleri dairesinde gecikme zammı tatbik edilip edilmeyeceği tereddüt edildiği anlaşıldığından keyfiyet aşağıda açıklanmıştır.27/5/1955 tarihli Resmî Gazetede yayınlanan ve aynı tarihte yürürlüğe giren; muhtaç çiftçilere ödünç tohumluk verilmesi hakkındaki 5254 sayılı kanunun bazı maddelerinin değiştirilmesi ve bu kanuna bazı hükümler eklenmesi ve göçmenlerle nakledilenlere muhtaç çiftçilere tohumluk ve yemeklik dağıtılması hakkındaki 3242 sayılı kanunun 5 inci maddesinin değiştirilmesine dair olan 6572 sayılı kanunun 5254 sayılı kanunun 9 uncu maddesini tadil eden 2 inci maddesinde : «Tohumluk kredisi borçlarını vâdesinde ödemiyenlerin borçları Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankasınca kendi usullerine göre bir yıl müddetle takip ve tahsil olunur. Bir yıl içinde ödenmiyen alacaklar gecikme zammı yerine vâde tarihinden itibaren yalnız % 6 faize tabi tutulmak kaydı ile 6183 sayılı kanun hükümleri dairesinde takip ve tahsil edilmek üzere Maliyeye devrolunur.» «3242, 3730 ve 3938 sayılı kanunlar hükümlerine göre bankaca dağıtılmış olan tohumluk ve yemeklik kredilerinden mütevellit olup Maliyeye devredilmiş bulunan alacaklar da Hazinece gecikme zammı yerine vâde tarihinden itibaren yalnız % 7 faize tabi tutulmak kaydi ile, 6183 sayılı kanuna göre takibedilir.» denilmektedir. Keza aynı kanunun 3242 sayılı kanunun 5 inci maddesini tadil eden 3 üncü maddesinde; 3242 sayılı kanuna tabi tevziat bedellerinden Ziraat Bankasınca kendi usullerine göre yapılan 2 yıllık takip sonucunda tahsil edilemiyerek Maliyeye devredilen borçlardan, gecikme zammı yerine sadece % 7 gecikme faizi alınacağı teyit edilmiş bulunmaktadır. Diğer taraftan 6572 sayılı kanunun geçici 2 inci maddesi ile aynı kanunun 2 ve 3 üncü maddelerinin Maliyeye devredilen tohumluk ve yemeklik kredilerinden vâde tarihinden itibaren gecikme zammı yerine gecikme faizi alınması hakkındaki hükümlerinin 6183 sayılı kanunun yürürlüğü tarihi ile bu kanunun yürürlüğe girdiği tarih arasında, ziraat bankasınca yapılan tahsilât ile Maliyeye devredilmiş olan alacaklar ve bu alacaklardan yapılmış olan tahsilât hakkında da uygulanacağı hükme bağlanmış bulunmaktadır. 6572 sayılı kanunun yukarıda açıklanan hükümleri karşısında gerek 3242 sayılı Kanun ve ekleri hükümleri dairesinde göçmenlerle nakledilenlere ve mültecilere, gerekse 5254 sayılı Kanun hükümleri dairesinde muhtaç çiftçilere verilen tevziat bedelleri vadelerinde ödenmedikleri takdirde bunlara 6183 sayılı Kanundaki gecikme zammı tatbik edilmiyecektir. Ödeme müddeti içerisinde ödenmediği için Ziraat Bankasınca kendi usullerine göre yapılan takip (3242 sayılı Kanuna tabi olanlarda iki yıl ve 5254 sayılı Kanuna tabi olanlarda bir yıl müddetle) sonucunda tahsil edilmediği için Maliyeye devredilen tevziat bedellerine dâva tarihinden itibaren yalnız (3242 sayılı Kanuna tabi olanlara % 7 ve 5254 sayılı Kanuna tabi olanlara % 6) gecikme faizi ilâve edilecektir. Muvakkat ikinci madde, 6183 sayılı kanunun yürürlüğü tarihi ile bu kanunun yürürlüğe girdiği tarih arasında, Maliyeye devredilmiş alacaklarla, banka veya maliyece tahsil edilmiş olan tevziat bedelleri için de, borçluların lehine olarak, gecikme zammı yerine gecikme faizi tatbik edilmesini kabul etmiştir. Binaenaleyh 1/1/1954 tarihinden 27/5/1955 tarihine kadar bankaca tahsil edilmiş alacaklara, gecikme zammına tabi olduğu mülâhazası ile gecikme faizi tatbik edilmemiş ise bunlara yukarıda açıklandığı şekilde gecikme faizi tatbik edilerek bankanın kendi usullerine göre tahsil edilecektir. Bunlardan Maliyeye devredilenlerden tahsil edilmiş olanlara da keza gecikme zammı değil gecikme faizi tatbik edilerek 6183 sayılı kanun hükümleri dairesinde tahsil edilecektir. Mezkûr devrede devralınan alacaklardan henüz tahsil edilmiyenler de gecikme zammı ile değil gecikme faizi ile birlikte tahsil edilecektir. Tevziat bedellerine 6183 sayılı kanun hükümleri dairesinde vâdesinde ödenmelerinden dolayı gecikme zammı tatbiki hiç bir şekilde mevzubahis olamıyacağından, bu alacaklar üzerinden herhangi suretle tahsil edilmiş gecikme zamları varsa bunların da 6183 sayılı kanunun 23 üncü maddesi hükmü gözönünde tutulmak suretiyle reddi lâzımdır. Bilgi edinilmesi ve keyfiyetin sür'atle alâkadarlara duyurulması rica olunur. (*) Güncelliği Kalmamıştır.