28 SERİ NO'LU KURUMLAR VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ(*)

13/7/1967 gün ve 903 sayılı "Türk Kanunu Medenisinin Birinci Kitabının İkinci Babı Üçüncü Faslının Değiştirilmesi, Bu Kanuna Bazı Madde ve Fıkralar Eklenmesi, Bazı Vakıfların Vergi Muafiyetinden Faydalandırılması Hakkında Kanun"un 4. maddesinde "Bakanlar Kurulunca gelirlerinin en az % 80'ini nevi itibariyle genel, özel ve katma bütçeli idareler bütçeleri içinde yer alan bir hizmetin veya hizmetlerin yerine getirilmesini istihdaf etmek üzere tahsisan kurulacağı kabul edilen vakıflara, tahsis edilen miktar için, vergi muafiyeti tanınabilir" hükmü yer almaktadır.903 sayılı Kanunun 6. maddesine dayanılarak yayınlanmış bulunan "Türk Medeni Kanunu Hükümlerine Göre Kurulan Vakıflar Hakkında Tüzük"ün 19/3/1982 tarihli ve 8/4475 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile değişik 37. maddesine göre; Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan vakıfların idare uzvu elde ettiği vakıf gelirlerini; i) Yönetim ve idame masraflarına, ii) İhtiyata, iii) Vakıf malvarlığını artıracak yatırımlara, sarf ve tahsise mezundur. Ancak, bu harcamalar vakıf gelirlerinin üçte birini geçemez. Bu şarta vergi muaflığından yararlanan vakıfların titizlikle uymaları gerekmektedir. Ancak uygulamada, vakıfların söz konusu tüzüğün yukarıda açıklanan muafiyet şartını farklı şekilde yorumladıkları. Konuya açıklık getirmek amacıyla aşağıdaki açıklamaların yapılmasına gerek duyulmuştur. 1. Vakfa Bağlı Tesislerin İşletilmesi Amacıyla Yapılan Giderler: Vakfın amaçları arasında yer alan bir hizmeti gerçekleştirmek için kurulmuş olan bir tesisin (Hastane, müze, kütüphane gibi...) işletilmesi amacıyla yapılan giderlerin (personel giderleri, bakım ve onarım giderleri gibi). Tüzüğün 37. maddesinde belirtilen vakfın yönetim giderleri içinde sayılmaması gerekir. Çünkü bu tür harcamalar vakfın amacını gerçekleştirmek için zorunlu olarak yapması gereken giderler olup, vakfın yönetim giderleriyle bir ilgisi bulunmamaktadır. 2. Vakfa Yapılan Para Bağışları: a) Vakfa yapılan şartsız para bağışlarının tamamının, bağışın yapıldığı yılın gelirleri arasında gösterilmesi gerekmektedir. b) Şartlı para bağışlarında ise: i) Vakfın amaçları arasında yer alan bir hizmetin gerçekleştirilmesi şartıyla (Örneğin, öğrenci yurdu yapımı şartıyla) yapılan bağışların, hizmetin gerçekleştirildiği yıllarda harcanması öngörülen kısmın o yılın gelirleri arasında gösterilmesi gerekir. ii) Vakfın malvarlığına ilavesi ve gelirlerinin vakfın amaçları içinde yer alan bir hizmetin veya hizmetlerin yerine getirilmesi şartıyla yapılan para bağışlarında ise, anapara vakfın malvarlığı sayılacak, buna karşılık bu paranın getireceği gelir vakfın gelirleri arasına dahil edilecektir. 3. Şartlı Bağışların Vakıf Hesaplarında İzlenmesi: Şartlı bağışların vakıf defterlerinde ayrı hesaplarda izlenmesi gerekmektedir. Şartlı bağışın nakit olarak yapılması halinde ise, bu paranın fon halinde yine ayrı hesaplarda gösterilmesi ve bu fonun bir Devlet Bankasına veya Türkiye Vakıflar Bankasına yatırılması zorunludur. 4. Vakfa Tahsis Edilen Malvarlığının Satışı veya Kamulaştırılması: Vakfa tahsis edilen malvarlığının satışı veya kamulaştırılmasından elde edilen bedeller vakfın malvarlığı (sermayesi, anaparası) olduğundan, bu paraların yıllık giderlere harcanmayıp, 903 sayılı Kanunun uygulanmasını gösterir Tüzüğün 27 ve 28. maddelerindeki usule göre; yeni bir gayrimenkul alımına, gelir getirici inşaata, hisse senedi alımına, vakfa gelir temin edecek yatırımlara tahsis edilmesi gerekir. Ancak bu paraların yatırımlara sarfedilmeden önce bir Devlet Bankası veya Türkiye Vakıflar Bankasında muhafaza edilip elde edilen faizin vakfın yıllık gelirlerine dahil edilmesi zorunludur. 5. Vakfın Bütçelerinin Onaylanması: Beşinci Beş Yıllık Kalkınma Planı gereğince hazırlanan "1985 yılı Programı" ile "1985 yılı Programının Uygulanması Koordinasyonu ve İzlenmesine Dair Karar"ın kabulüne dair 12/10/1984 tarihli ve 84/8630 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesi 14 Ekim 1984 gün ve 18545 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe girmiş bulunmaktadır. 1985 yılı Programında "Vakıf Kuruluşları" ile ilgili olarak getirilen tedbirler arasında, "Vergi muafiyeti almış bulunan vakıfların faaliyetleri Maliye ve Gümrük Bakanlığı'nca etkin bir şekilde denetlenecek; bu vakıfların yıllık bütçeleri tasdik ve tasvibe tabi olacak ve vakıfların yıllık bütçe tatbikatı dikkatle izlenecektir." hükmü yer almaktadır. Bu hükme göre 903 sayılı Kanunun 4. maddesine göre Bankalar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan vakıflarca hazırlanacak yıllık bütçelerin uygulanmadan önce Bakanlığımızın, tasdik ve tasvibine sunulması gerekmektedir. Tebliğ olunur. (*) 48 Sıra No'lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği ile yürürlükten kaldırılmıştır.