28 SERİ NO'LU KATMA DEĞER VERGİSİ MÜKELLEFLERİNİN ÖDEME KAYDEDİCİ CİHAZLARI KULLANMALARI MECBURİYETİ HAKKINDA KANUNLA İLGİLİ GENEL TEBLİĞ(*)

Bilindiği üzere, 5 Kasım 1988 gün ve 19980 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 3482 sayılı Kanunun Geçici 2 nci maddesinde "Maliye ve Gümrük Bakanlığı 3100 sayılı Kanunun 6 ncı maddesine göre ödeme kaydedici cihaz kullanma mecburiyetinde olan mükelleflerin, bu mecburiyetlerinin başlama tarihlerini, mükelleflerin satış tutarları veya gayrisafi iş hasılatına göre üç yıla kadar uzatmaya ve yıl içine kademeli olarak yaymaya yetkilidir." denilmiştir.Anılan hükümle Bakanlığımıza tanınan yetkiye dayanılarak, mükelleflerin ödeme kaydedici cihazları kullanma mecburiyetinin başlama tarihlerinin; 1989, 1990 ve 1991 yıllarına ve bu yılların içinde de aylara kademeli olarak yayılması uygun görülmüş ve buna paralel olarak 1989 ve 1990 yılları içinde ödeme kaydedici cihaz kullanacak mükelleflerin mecburiyetlerinin başlama tarihleri, bir önceki dönem satışları veya gayrisafi iş hasılatı itibariyle 15 ve 19 Seri No.lu Genel Tebliğler ile açıklanmıştır. Bu Tebliğ ile 1991 ve takip eden yıllarda ödeme kaydedici cihaz kullanacak olan mükelleflerin mecburiyetlerinin başlama tarihlerinin, "mükelleflerin alım güçleri, üretici veya ithalatçı kuruluşların talebi tam olarak karşılayabilme imkanları ve aynı tarihte yaygın bir mükellef kitlesinin cihaz temin etmede karşılaşabilecekleri güçlükler nazara alınarak" aşağıdaki şekilde belirlenmesi uygun görülmüştür. 1. 1990 Yılı Satışları Veya Gayrisafi İş Hasılatına Göre 1991 Yılında Ödeme Kaydedici Cihaz Kullanacak Olanlar: Ödeme kaydedici cihazları kullanma mecburiyeti, 1990 yılı satışları veya gayrisafi iş hasılatı: _ 15.000.000.- lirayı aşan mükellefler için 1 Mayıs 1991, _ 10.000.000.- lirayı aşan mükellefler için 1 Temmuz 1991, _ 5.000.000.- lirayı aşan mükellefler için 1 Eylül 1991, _ 5.000.000.- liranın (5.000.000 dahil) altında kalan mükellefler için ise 1 Kasım 1991 tarihinden itibaren başlayacaktır. 2. Yeni İşe Başlayan ve Sonradan Mecburiyet Kapsamına Giren Mükelleflerde Ödeme Kaydedici Cihaz Kullanma Mecburiyeti: Ödeme kaydedici cihazları kullanma mecburiyeti; a) 1/1/1991 tarihinden itibaren yeni işe başlayan (ödeme kaydedici cihaz kullanmayı gerektiren bir işle uğraşan veya hizmet ifasında bulunan) mükelleflerde, işe başlama tarihinden itibaren, b) 1/1/1991 tarihinden itibaren faaliyete geçecek adi ortaklıklarda ve şahıs şirketlerinde, işyerinin açıldığı tarihten itibaren (herbir işyerinde ayrı ayrı en az bir ödeme kaydedici cihaz kullanmak suretiyle), c) İşyeri sayısını artıran (şube şeklinde başka işyerleri de açan) mükelleflerde, bu işyerlerinin açıldığı tarihten itibaren (her bir işyerinde ayrı ayrı), d) Götürü usulde vergilendirilmekte iken veya vergiden muafken herhangi bir nedenle (şartları ihlâl etme veya kendi isteği ile) gerçek usulde gelir vergisine tabi tutulan mükelleflerde, gerçek usulde vergilendirilmeye başlandıkları tarihten itibaren, e) Daha önce 3100 sayılı Kanun kapsamına girmeyen (toptancı gibi) veya Kanunun Bakanlığımıza tanıdığı yetkiye dayanılarak bu mecburiyetin dışında bırakılan ancak sonradan ödeme kaydedici cihaz kullanmayı gerektiren bir işle uğraşmaya başlayan mükelleflerde, bu işe başladıkları tarihten itibaren, f) Müşterilerinin tamamı Vergi Usul Kanununun 232 nci maddesinin birinci fıkrasında beş bent halinde sayılanlardan ibaret olduğu veya herbir satışının bedeli 300.000 lirayı (bu tutar bugün için geçerli olup artırıldığı takdirde belirlenecek yeni tutarı) aştığı için bütün satışlarına fatura düzenlemek zorunda olan ve bu nedenle de ödeme kaydedici cihaz kullanmayan ancak sonradan Vergi Usul Kanununun 232 nci maddesinde sayılanlar dışındakilere bedeli 300.000 liranın altında kalan bir satış yapan mükelleflerde, bu satışın yapıldığı tarihten itibaren, 60 gün içerisinde başlayacaktır. Yukarıda belirtilen hususlar aşağıdaki örneklerle açıklanmıştır. ÖRNEK 1: Mükellef (A) toptan bakkaliye emtiası satmaktadır. dolayısıyla müşterilerinin tamamı mükellef olduğundan bütün satışları için fatura düzenlemekte ve ödeme kaydedici cihaz kullanmamaktadır. Adı geçen mükellef 6/2/1991 tarihinde işyerinin bulunduğu çevrede çalışan kişilere faturalarla 250.000 liralık gıda maddesi satışı yapmıştır. 3100 sayılı Kanuna göre, toptancılık yapan mükelleflerin ödeme kaydedici cihazları kullanma mecburiyeti bulunmamaktadır. Ancak; mükellef (A) toptancılıkla uğraşmasına rağmen nihai tüketici durumunda olan kişilere fatura karşılığı olan kişilere fatura karşılığı da olsa 6/2/1991 tarihinde perakende gıda maddesi satışı yapmıştır. Söz konusu satış, Vergi Usul Kanununa göre fatura düzenleme mecburiyeti olmayan bir satıştır. Dolayısıyla mükellef (A)'nın ödeme kaydedici cihazları kullanma mecburiyeti 6/2/1991 tarihinden itibaren 60 gün içerisinde başlamış olmaktadır. ÖRNEK 2: Mükellef (B) otomobil alım satımı ile uğraşmakta ve otomobil bedellerinin 300.000 liranın üzerinde olması nedeniyle herbir satışı için Vergi Usul Kanununa göre fatura düzenlemektedir. Adı geçen mükellef aynı işyerinde 5/10/1991 tarihinden itibaren bedeli 50.000 ile 1.000.000 lira arasında değişen oto aksesuarı ve lastik satışına başlamıştır. Otomobil satışlarında, satış bedelinin 300.000 lirayı aşması nedeniyle, Vergi Usul Kanuna göre fatura düzenlenmesi zorunlu bulunmaktadır. Bu nedenle mükellef (B)'nin işyerinde münhasıran otomobil satışı ile uğraşması halinde, ödeme kaydedici cihaz kullanma yükümlülüğü bulunmamaktadır. Ancak ödevlinin 5/10/1991 tarihinden itibaren bedeli 300.000 lirayı aşmayan (Vergi usul Kanuna göre fatura düzenleme zorunluluğu olmayan) oto aksesuarı ve lastik satışı da yapmaya başladığı anlaşılmaktadır. Bu bakımdan mükellef (B)'nin 5/10/1991 tarihinden itibaren 60 gün içerisinde ödeme kaydedici cihaz kullanması gerekmektedir. Tebliğ olunur. (*) Güncelliği Kalmamıştır.